vic_logo
coronavirus.vic.gov.au

Luëk puɔlä puany kɛnɛ guk (Health advice and restrictions) - Nuer (Nuer)

Lääri, tin pay tuɔk kɛnɛ luëk kɛ kuic ko̱ronabayrɔth (KOBID-19) kɛ dakdɛ piny rɛy nath.

Mi diɛri, cɔl la̱a̱t tin lua̱k kɛ naath kɛ kui ko̱ronabayrɔth 1800 675 398 lëpkɛ kɛ cäŋ kɛnɛ wäär.
Mi göri ɣöö ba ji luɔc thok, cɔl la̱a̱t kä TIS National 131 450, yɔt lua̱k ko̱ronabayrɔth kɛ 1800 675 398 kä tuany 0.
Cɔl 000 mi tee kɛ mi diit mi ci tuɔk kä ji kɛ pɛ̈th.

Tin bi dhil tit

Te kɛ thuɔk ti de kɔn kɛ la̱t kɛ ɣöö denɛ ciëmänikɔn kɛnɛ nɛɛikɔn diaal jakä cieŋ a gɔaa kɛ körönabayrɔth (KOBID-19):

  • Rɔm kuum thuɔk gua̱thni diaal kä la̱thni kuum thuɔk niɛ min ci kac raar dhɔɔru, ɛni mi te kɛ ŋut mi laar jɛ i /ciɛ bi la̱th.
  • Lak tetku ni ciaŋ. Lakni kɛ thabuny kɛnɛ piw kiɛ rɔm min la cuɔthkɛ tet kiɛ sanitizer. Mɛmɛ luäkɛ kɔn kɛ ɣöö banɛ rɔɔdan ciɛŋ a gɔɔa kɛ KOBID-19 min dee te raar wi duɔrä kɛ ni̱n ti ŋuaan.
  • Tit ka̱th mi kuiy mi 1.5 mi̱ti̱rni ɛ na̱n kɛ nɛy kɔkiɛn.
  • Mi jek rɔ /ciɛ ti kɛ juey, ɛ ji thɛmkɛ kä teni cieŋ. Ɛ ji mal thɛm kɛ pɛth, /cäŋ jeki mi nyoth juey puɔnydu /ciɛ mi tɔt. Luäkɛ kɛ ɣöö de KOBID-19 da̱kdɛ piny rɛy nath jakä kuiy.
  • Thɛmkɛ nɛy diaal baaŋ kɛ KOBID-19. Mɛmɛ matdɛ nɛy diaal thin amäni nɛy tin thil Medicare card, cet kɛ ja̱a̱l tin ba̱ kuic kiɛ̈ɛ̈r, nɛy tin bä kɛ la̱t kɛnɛ nɛy tin göör ciaŋ wic.
  • Werkɛ ɛ ji tuɔmkɛ kɛ KOBID-19 mi lotdɛ rɔ lät ni jɛ.
  • Ji̱n mi ci coth gua̱a̱th la̱t kiɛ gua̱th la̱a̱tni, bi dhil coth rɛc kɛ Service Victoria app.

Pëk Kätha gukä Bik-tö-ria tin pay tuɔk

Kä Kuäär Puɔlä Puaany kä Bik-tö-ria denɛ guk gɛr mi ci ciaŋ rɔdɛ gɛr.

Ni kɛ 11:59 pm kɛ Rɛw lätni cäŋ 27 kä pay Ba̱rɔw 2021

  • Thilɛ guk mi̱ te kɛ luɔtni /mi de ji pen jiɛn dhɔɔru.
  • Thilɛ pek ja̱l mi tɔt mi̱ bilɛ ŋot thi̱n bi ja̱l kɛ pek lɔaacdu.
  • Deri wä ja̱l gua̱thni diaal rɛy Bik-tö-ria, duundɛ ɣöö te kɛ tha̱a̱ŋ gukni kɛ kui ja̱l mi wi̱i̱ kä alpine resorts.
  • Jin deri wä ja̱l rɛy cieŋ Bik-tö-ria kä Alpine Resorts ɛni mi ca ji thɛm kɛ KO̱BID-19 kä rɛy thaakni ti 72 kɛ nhiam ɛ ŋotdi /keni ni cop Alpine Resort, kä jin bi luɔt themdu jek i thilɛ ji juey ɛ ŋotdi /keni ni cop thi̱n. Gaat ti te runkiɛn piny runi da̱ŋ12 ditdä /cikɛ them göör. Jin bi dhil te kɛ wargak mi nyoth jɛ i ca ji thɛm kä ca jek i thilɛ ji juey ɛ jɛn bi kulɛ coth kä ski fields cetkɛ ruac min ca jakä ji ɛ ram ëë thɛm ji.
  • Ji̱n bi kuum thuɔk rɔm kɛ ji̱ kɛɛl gua̱a̱thni diaal, ɛni mi te kɛ ŋut mi laar jɛ i̱ /ciɛ bi la̱th.
  • Jin bi kuum thuɔk dhil la̱th rɛy dueeli kɛnɛ raar, ɛni mi te kɛ ŋut mi laar jɛ i /ciɛ bi la̱th. Jin /ciɛ bi göör ɛn ɣöö bi kuum thuɔk la̱th mi ti dhɔɔru kiɛ dhɔɔr ciekdu kiɛ cɔwdu.
  • Nyuur dolä muɔŋä cieŋ /ca nhɔk. Mɛmɛ lotdɛ ni ɣöö /ca nhɔk i ba ji guil ɛ määthniku kiɛ waatku dhɔɔru kä jin bä /cikɛ bi wä guil dhɔɔrkiɛn.
  • Jin deri wä jek yɛnɛ määthniku kɛnɛ waatku raar gua̱th mi day kɛ pek bunä mi wä kä nɛy da̱ŋ 10 (gaat ti tɔaatni ti piny pa̱thni da̱ŋ12 ditdä tekɛ raar thi̱n). Gua̱th mi day ɛ gua̱th mi la nɛy diaal ɛ wä ro̱m thi̱n cetkɛ pak kiɛ thok yieer.  Gua̱a̱th mi cet kɛ nɔmɔ /ca jɔk dueeldu mat thi̱n.
  • Ji̱n mi ci coth gua̱a̱th la̱t kiɛ gua̱th la̱a̱tni, bi dhil coth rɛc kɛ Service Victoria app. Mɛmɛ matkɛ guäth thi̱n cetkɛ thukni ko̱kä, cayni kɛnɛ gua̱th la̱a̱tni muktäpni̱.

La̱t kɛnɛ gɔa̱r

  • Duel gɔrä kɛnɛ gua̱th titdä gan bakɛ lɛp.
  • Jamɛni kɛnɛ duel gɔ̱rä tin di̱t ca gua̱thkiɛn lɛp.
  • Jin mi luäŋi lät kiɛ gɔa̱r cieŋ, deri ŋot kɛ wä nhiam kɛ la̱tdɛ.
  • Jin mi /ciɛ luäŋ i deri lät kiɛ deri gɔa̱r cieŋ, deri wä lät.
  • Gua̱th la̱tni cetkɛ mukta̱pni bakɛ la̱tdiɛn rep kɛ 25% kiɛ nɛy da̱ŋ 10, kɛl ɔ di̱t ni jɛn ɔ. Mɛmɛ deri ba̱l mi ŋuan nɛy ti 25% kiɛ nɛy da̱ŋ 10 (kɛl ɔ di̱t ni jɛn ɔ) tin laar jɛ i /ca rɔ bi lua̱ŋ kɛ la̱t cieŋ.

Kuak kɛnɛ lät

  • Thukni bakɛ lɛp, kɛ ka̱m mi̱ti̱rä mi̱ pa̱a̱r kui̱cnikɛ da̱ŋ 4sqm kä ram 1. Gua̱a̱th in ti̱ rɛy thuɔ̱ɔ̱k go̱rɛ ɛn ɣöö̱ bi pek nɛɛni tin ca nhök ja̱l rɛy thuɔ̱ɔ̱k luɔ̱th. Ɛn pek ɛmɛ lua̱kɛ nɛy diaal rɛy thuɔk mi tietkɛ käth 1.5 mi̱ti̱rni ɛ na̱n kɛ nɛy kɔkiɛn.
  • Bili kɛnɛ yop lätni puaany bakɛ lɛp, kɛ ka̱m mi̱ti̱rä mi̱ pa̱a̱r kui̱cnikɛ da̱ŋ 4sqm kä ram 1. Kuumni thuɔk deriɛ woc gua̱th in latkɛ puɔnydu ikä, cetkɛ nhiamdu kiɛ mi muɔtkɛ tikdu. Duundɛ ɣöö ram min la̱t ji ikä bɛ göör ɛn ɣöö bɛ kuum thuɔkdɛ la̱th, ɛni mi te kɛ ŋut mi laar jɛ i /cɛ bi la̱th.

Ŋa̱a̱ri̱ kɛ lua̱ŋ pua̱a̱ny /Kurɛ

  • Ŋa̱a̱ri̱ kɛ lua̱ŋ puaany kä kɔmienitini diaal cakɛ nho̱k ɣöö bakɛ ŋar rɛy dueeli kɛnɛ raar.
  • Ba pek nɔmbɔrä nɛɛni ti tɔt (ji ŋaari, ŋiec, ruëc, kua̱r kɛnɛ ji yopä/dieth) ti göör ŋiec kiɛ ko̱o̱ŋ bakɛ nhɔkɛ ɣöö bikɛ wä thi̱n, cetkɛ pek näänä kam nath.
  • Gua̱th lätni puany tin latkɛ rɛy dueeli, amäni gym, bakɛ lɛp cetkɛ pek näänä kam nath.
  • Bun rienyni ciöökni ŋi̱i̱cä, bakɛ kɛn diaal nhɔk rɛy dueel kɛnɛ raar, kɛ pek nɛɛni da̱ŋ 10 ti ba nhɔk.
  • Puɔl kët bakɛ lɛp, kɛ pek nɛɛni ti 100 gua̱th kɛl rɛy dueeli kɛnɛ nɛy ti 300 gua̱th kɛl raar.

Pal ji̱ ŋäthä kɛnɛ kuën

  • Kuën ba pek nɛɛni ti 50 nhɔk ɣöö bikɛ wä thi̱n. Mɛmɛ matkɛ nɛy ti kuën thi̱n kɛnɛ nëën da̱ŋ rɛw. Ram min pothkɛ, gua̱n thurɛkä kɛnɛ la̱a̱t gua̱th kuen /ka̱n kɛ mat thi̱n.
  • Kuɔ̱ny ba nɛy ti wä kä 50 nho̱k wä thi̱n. Nɛy tin ca thiec i̱ ba kuɔ̱ny la̱t /ka̱n kɛ mat thi̱n.
  • Gua̱th pali ji ŋa̱thä derɛ tuɔk ɛn ɣöö ba nɛy ti wä 100 nhɔk rɛy dueeli kɛnɛ nɛy ti 300 raar. Ka̱m mi̱ti̱rä mi̱ pa̱a̱r kui̱cnikɛ da̱ŋ 4sqm kä ram 1.

Gua̱th mi̱eth kɛnɛ yoop nath

  • Gua̱th mi̱ethni, thukni kɔaaŋni kɛnɛ cayni bakɛ lɛp kɛ pek kɔamni nyuurä tin ba la̱t kɛ pek nɛɛni ti de wä kä nɛy ti 100. Nään kamni naath ba dhil la̱th lät. Gua̱thni diaal bikɛ te kɛ KOBID coth -rɛc Marcɔl kɛ ɣöö ba nɛy diaal tin te gua̱th la̱t guic kɛ Service Victoria app.
  • Gua̱th mi tɔt mi 100 sqm derɛ te kɛ nɛy ti wä kä nɛy ti 25.
  • Gua̱th kua̱n bakɛ lɛp kɛ pek kɔamni nyuurä. Nään kamni naath ba dhil la̱th lät kɛ pek nɛɛni ti 100 gua̱th kɛl.

Ŋaari buɔ̱li

  • Gua̱th duthni cetks thinɛmak, kithino, ŋaari yiööni, tuaari kɛnɛ ŋaari wa̱r bakɛ lɛp kɛ pek kamä mi kuiy, kɛ pek nath kɛnɛ buɔn mi päär kɛnɛ ɣöö bi KOBID Cothä-rɛc Marcɔl te thi̱n.
  • Gua̱th kɔmienitini, matdiɛn laybɛrɛni kɛnɛ dho̱o̱r ji thiëkä bakɛ lɛp kɛ nɛy ti wä kä nɛy ti wä kä nɛy ti 100 gua̱th kɛl rɛy dueel kɛnɛ nɛy ti 300 gua̱th kɛl raar. Nään kamni naath ba dhil la̱th lät. Pek bunä ba nɛy da̱ŋ 10.
  • Gua̱thni diaal bikɛ te kɛ KOBID coth -rɛc Marcɔl kɛ ɣöö ba nɛy diaal tin te gua̱th la̱t guic kɛ Service Victoria app.

Kuumni thuɔk

  • Nɛy diaal ti kɛ run ti 12 ɛ wä nhiam ba kuum thuɔk dhil la̱th rɛy dueeli kɛnɛ raar ɛni mi te kɛ ŋut mi laar jɛ i /ciɛ bi la̱th. Jin /ci kuum thuɔk bi göör i biɛ la̱th mi ti dhɔɔru.
  • Ji̱n bi kuum thuɔk rɔm kɛ ji̱ kɛɛl gua̱a̱thni diaal, ɛni mi te kɛ ŋut mi laar jɛ i̱ /ciɛ bi la̱th.
  • Cetkɛ mi te luɔt ŋutdä thi̱n mi laar jɛ /ci kuum thuɔk bi la̱th matkɛ titi thi̱n:
    • ji̱n mi ti kɛ juey mi bɛ̈c bɛ̈ɛ̈c cetkɛ bɛc gupä nhiamdu kiɛ ti kɛ riɛk mi pen ji̱ yiee a gɔaa
    • ji̱n mi ti̱ raar kɛ rieny ciökni kɛnɛ lëth puaany.

Thëm kɛnɛ ta̱a̱ kärɔa

Mi ti kɛ nyuuth kɛ ko̱ro̱nabayrɔth (KOBID-19), ba ji dhil thɛm kä bi yi̱k te cieŋ amäni mi ca ji luɔc luɔt thëmdu. /Cu we lät kiɛ gua̱th thuɔkni.

Nyuuthni KOBID-19 matkɛ titi thi̱n:

  • lëëth pua̱a̱ny, kɔc kiɛ lëth
  • kiel kiɛ bɛc rööl
  • mi ŋukɛ yiëëku
  • thony thoony
  • thiɛlɛ mi ŋuäci kiɛ jëki ɛ com/tuäk thokdu tuäk

Thɛmkɛ nɛy diaal baaŋ kɛ KOBID-19. Mɛmɛ matkɛ nɛy diaal amäni nɛy tin thil Medicare card, cët kɛ ja̱a̱l tin be kuic kiɛɛr, nɛy tin bë kɛ la̱t kɛnɛ nɛy tin göör ciëŋ wec.

Mi ci thɛmdu jɛ nyoth ɛn ɣöö ti kɛ coronavirus (KOBID-19), bi dhil te (tëy) gua̱thdu kärɔa dhɔɔru.

Mi ci thiëëk kɛ ram kɛl mi te kɛ KOBID-19 bi dhil te golä gua̱thdu kärɔa (Tëni cieŋ) kɛ ni̱n da̱ŋ 14 amäni mi ca ji jiök kɛ tet i bi rɔ woc gua̱th in ti golä thi̱n ɛ ram min ca kam buɔm ɛ Kuäär Muktapä Puɔlä Puaany.

Mi cieŋ yɛn kɛɛl, kiɛ cia kɔŋ te gua̱th kɛl, kɛ ram kɛl mi ci thiek kɛ ram mi të kɛ jɛ, ba ji thiëc bä i bi të cieŋ.

Guäth tin ci juey tuɔɔk thi̱n

Ɛŋu mi gööri bi la̱t

Jin mi ci wä gua̱th mi ci juey tuɔk thi̱n kɛ cäŋ mi ŋäc ji:

Tuany wanɛmɛ kɛ ɣöö bi gua̱th tin ci juey tuɔk thi̱n guic

Gua̱th titi cakɛ laar i ci juey ka̱p thi̱n kä cikɛ guil kɛ gua̱th ɛ käp kɛ juey. Mɛmɛ /cɛ lot ni ɣöö te kɛ riɛk mi te thi̱n mi te mat kɛ gua̱th ëë ci juey tuɔɔk thi̱n. Jin deri gua̱th wä guil kɛ tiit mi guuri guk ti te thin ti.

Gua̱th in ci juey tuɔk thi̱n bɛ te cäŋ kiɛ kui ram min ci gua̱th KOBID-19 guil. Guil ɛmɛ tuɔkɛ kɛ ca̱ŋ mi ca raan käp ɛ juey. Mɛmɛ matdɛ thaakni ti 48 thi̱n ŋotdɛ ɛ /ka̱n nyuuth juey ni jɔɔc.

Ca gua̱th diaal ŋäc kɛ kɔr kä mëë cakɛ jek. Ca lɔ ŋäc ɛ cɛ tuɔk kɛ kɔr kä mi ca raam thɛm kä ca jek KOBID-19.

Gua̱th in ca juey jek thi̱n ba tit kɛ ni̱n da̱ŋ 14 kɛ kɔr cäŋ in jɔak in ca raan thɛm kɛ KOBID-19 min ci wä guil ɛn gua̱th ɛmɔ. Ni̱n da̱ŋ14 ɛ gua̱th mi bäär kɛ (gua̱th jua̱th) mi ci raan wa̱ guil ɛn gua̱th ɛmɔ kä cɛ wä jëk kɛ ram mi te kɛ KOBID-19 derɛ te kɛ juey ɛ ŋotdɛ ɛ thilɛ nyoth mi /ka̱n ni jɔɔc.

Gua̱th in te kɛ rik be ŋot thi̱n kɛ ni̱n da̱ŋ 14 ni kä gua̱th jua̱th ëë pay tuɔk.

Göör gua̱th in pay juey tuɔɔk thi̱n

Tuany wanɛmɛ kɛ ɣöö bi gua̱th tin ci juey tuɔk thi̱n guickiɛ guec kɛmɛp kɛ gua̱th tin ci juey tuɔk thi̱n kä Bik-tö-ria.

Kɛ kui nɛɛni ti ci wä ja̱l rɛy Ɣo̱thtɛrɔlia, guic gua̱th tin ci juey tuɔɔk thi̱n kä wec ɔ kɛnɛ wec ɔ kä mɛmɛ te piny ɛ;

Jin mi ti kä Bik-tö-ria kä ci wä gua̱thni titi kɛ gua̱th cäŋ mi ŋa̱c ji, guuri luëk ti ca läth piny kä deri nɛy jek kɛ 1300 651 160.

Gua̱th titi paykɛ la̱t ala lääri tin pay tuɔɔk mi cikɛ jek locni jɔk ni ciaŋ bikɛ nyɔk kɛ guic.

Bi guäth them diaal guic, guil gua̱th in de ji thɛm thi̱n.

Tieri 1, 2, kɛnɛ 3 cakɛ lat

Tier 1 guäth in ci juey tuɔɔk thi̱n

Nɛy diaal ti ci wä guil kä Tier1gua̱th in ci juey tuɔɔk thi̱n kɛ gua̱th in ca la̱th piny bi dhil te golä kɛ ni kɛ pɛth, werkɛ ɛ ji wa thɛm kɛ KOBID-19kä tëni golä kɛ ni̱n da̱ŋ14 ni kɛ cäŋ ëë tuɔk kɛ jɛ. Jin deri ruac kɛ Mukta̱p Puɔlä Puaany kɛ 1300 651 160.

Tier 2 gua̱th in ci juey tuɔɔk thi̱n

Nɛy diaal ti ci wä guil kä Tier 2 gua̱th in ci juey tuɔɔk thi̱n kɛ gua̱th in ca la̱th piny kɛ pɛth werkɛ ɛ ji wa thɛm kɛ KOBID-19 kä bi golä amäni cɛ jɔɔc i thilɛ ji juey. Jin deri ruac kɛ Mukta̱p Puɔlä Puaany kɛ 1300 651 160.

Wer nhiam kɛ guic titdä nyuuthni, kä werkɛ ɛ ji nyɔkɛ kɛ them mi te kɛ mi nyoth juey.

Tier 3 gua̱th in ci juey tuɔɔk thi̱n

Nɛy diaal ti ci wä guil kä Tier 3 gua̱th in ci juey tuɔɔk thi̱n kɛ cäŋ tin ca la̱th piny kɛ guec nyuuthni. Mi te kɛ mi ci päl mi nyoth juey, niɛ gua̱th ɛmɔ werkɛ ɛ ji thɛmkɛ KOBID-19 kä bi te golä amäni mi ca jek i thilɛ ji juey.

Ɛ ŋa mi de yɔtikä mi göörä lua̱k?

Jin mi gööri luäk cɔl Ji Muktapä Puɔlä puaany Bik-tö-ria KOBID-19 duŋ luäkä kɛ 1800 675 398.

Jin mi gööri luɔc thok, deri ruac kɛ TIS National kɛ 131 450.

Luäk tee thin

Mi diɛɛri kɛ ɣöö bi thiɛl yiöw kiɛ bi yiöku rö ka̱p cuɔŋ kɛ kɔr guath in li̱pi luɔt thëmdu, dëri röŋ kɛ ɣöö dë ji luäk kɛ yiöw ti $450 kɛ ko̱ro̱nabayrɔth (KOBID-19) luäk ta̱a̱ gölä. Mɛmɛ dërɛ ji luäk kɛ ta̱du cieŋ.

Mi ci thɛmdu jɛ nyoth i ti kɛ juey kiɛ ci thiek yɛnɛ ram mi ca ŋäc i te kɛ juey, roŋi kɛ ɣöö dee ji luäk kɛ yiöw ti $1,500. Mi göör ŋäc kɛ kuic la̱a̱ri titi yɔt Coronavirus Hotline kɛ 1800 675 398. Mi gööri luɔc thok, tuany baŋ (0).

Mi diɛri kiɛ te kɛ ram mi dɔŋ mi ŋäci i diɛrɛ kiɛ te kɛ mi kuicɛ luotdɛ, deri yɔat kɛ Lifeline kɛ 13 11 14 kiɛ Beyond Blue kɛ 1800 512 348. Mi gööri luɔc thok, kɛ nhiam yɔt 131 450.

Mi jëki rɔdu ti gua̱thdu kärɔa, dëri ciöt kɛ Coronavirus Hotline on 1800 675 398 kä tuany (3). Mi gööri luɔc thok, tuany baŋ (0). Ba ji jakä jek kɛ la̱a̱t Australian Red Cross tin ba ji wë mat kɛ la̱t tin la lua̱kɛ naath gua̱th in thia̱k kɛ ji.

Kuak lua̱k

Läätni kuak tɔ̱ te piny tɔ̱ kä nyuakɛ kɛ yɛnɛ nɛɛku kɛ email, rɛy jiɔam kɛnɛ dup tin kɔ̱ŋ tin jiëkɛ lääri.

Thɛm kɛnɛ tää gölä

Cieŋni agɔaa

Göör luäk

Reviewed 29 July 2021

24/7 Coronavirus Hotline

If you suspect you may have COVID-19 call the dedicated hotline – open 24 hours, 7 days.

Please keep Triple Zero (000) for emergencies only.

Was this page helpful?